นโยบายการจัดการความรู้ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ 1.ให้ใช้เครื่องมือการจัดการความรู้ผลักดัน คุณภาพคน และกระบวนทำงาน 2.ส่งเสริมการแลกเปลี่ยนประสบการณ์การทำงาน จากหน้างาน 3.ส่งเสริมให้มีเวทีเรียนรู้ร่วมกัน

ความเคลื่อนไหวล่าสุด
  • ไม่มี
เครือข่าย
สมาชิก · ติดตาม: 0 · ผู้ติดตาม: 0

อ่าน: 6532
ความเห็น: 4

ป่าสาคู ทรัพยากรธรรมชาติ สู่งานวิจัยนวัตกรรมใหม่ (1)

การขยายตัวทางเศรษฐกิจและการเพิ่มขึ้นของประชากรทำให้ความจำเป็นในด้านการใช้พื้นที่ดินสูงยิ่งขึ้น เพื่อรองรับกิจการด้านธุรกิจ อุตสาหกรรม ที่อยู่อาศัย ฯลฯ ชาวบ้านจึงให้ความสำคัญกับป่าสาคูน้อยลง มีการทำลายป่าสาคูมากขึ้น ซึ่งส่งผลกระทบต่อความสมดุลของระบบนิเวศ จึงมีความจำเป็นต้องมีการศึกษาและพัฒนาการใช้ประโยชน์จากต้นสาคู เพื่อเป็นการเพิ่มมูลค่าให้กับต้นสาคูและอนุรักษ์ป่าสาคูให้ฟื้นคืนกลับมา

และแล้วก็ได้ฤกษ์เขียนเรื่องแป้งสาคูสักที...เราคงเคยทานขนมสาคูไส้หมูกันมาบ้าง แต่ทราบมั้ยคะว่าเดี๋ยวนี้แป้งที่เค้าใช้ทำขนมสาคูไม่ได้มาจากแป้งสาคูแล้วค่ะ เป็นแป้งข้าวโพดเสียเป็นส่วนใหญ่ค่ะ เหตุเพราะว่าสมัยนี้แป้งสาคูหาได้ยากกว่า และไม่ค่อยมีคนทำแล้วค่ะ

สถาบันทรัพยากรชายฝั่ง (CORIN) ได้รับมอบหมายภารกิจจาก กปร. ให้ดำเนินการขับเคลื่อนกลไกการมีส่วนร่วมของชุมชนในพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนังเพื่อให้เกิดความมั่นคงในรายได้ และสวัสดิการในชุมชน สำหรับพื้นที่ป่าสาคูของลุ่มน้ำปากพนัง ส่วนใหญ่อยู่ที่พรุควนเคร็ง ป่าสาคูมีประโยชน์อย่างไร ชื่อวิทยาศาสตร์คืออะไร เราจะว่ากันในภาค 2 ว่าด้วยเรื่องวิชาการของสาคูนะคะ ส่วนภาคนี้ เรามาเริ่มต้นเล่าเรื่องเบาๆ ด้วยการทัศนศึกษาป่าสาคูก่อนนะคะ เพื่อเรียกน้ำย่อย

เริ่มต้นมาทำความรู้จักกับขนมที่ทำจากแป้งสาคูจริงๆ กันก่อนดีกว่า ขอบอกว่าตอนนี้หาทานได้ยากมากแล้วค่ะ ขนมที่ทำจากแป้งสาคูจริงๆ จะมีความเหนียว ลื่น ใสๆ อร่อยกว่าแป้งข้าวโพดหรือแป้งข้าวเจ้าค่ะ มาดูหน้าตาขนมกันก่อนดีกว่านะคะ

เอาชัดๆ กันอีกสักรูปนะคะ

เริ่มต้นเราได้นำท่านผู้เชี่ยวชาญและท่านผู้สนใจป่าสาคูมาทัศนศึกษาพื้นที่ป่าสาคูที่อำเภอเคร็ง จังหวัดนครศรีธรรมราช เพื่อหาโจทย์วิจัยในพื้นที่สำหรับนักวิจัย นักศึกษา อาจารย์ ค่ะ คณะของเราประกอบไปด้วยคณาจารย์จากสถาบันเทคโนโลยีแห่งเอเชีย (AIT) และกลุ่มพันธมิตรพื้นที่ชุ่มน้ำ (Wetlands Alliance Program: WAP) ได้รับการต้อนรับเป็นอย่างดีจากโรงเรียนในพื้นที่ อาจารย์ฉวีวรรณ ซึ่งเป็นอาจารย์ใหญ่ต้อนรับเราด้วยขนมจากแป้งสาคูค่ะ

แล้วเราก็เริ่มต้นด้วยการกินค่ะ (กองทัพเดินด้วยท้องนะคะ)

หลังจากสนุกกับการกินแล้ว เราก็ฟังอาจารย์บรรยายเรื่องการพยายามสนับสนุนให้มีการอนุรักษ์ภูมิปัญญาท้องถิ่นในการใช้ประโยชน์จากแป้งสาคู โดยบทบาทของโรงเรียนได้ริเริ่มพัฒนาหลักสูตรการอนุรักษ์ป่าสาคู โดยอาจารย์ใหญ่ได้เล่าประวัติการพยายามเก็บพื้นที่สาคูไว้ไม่ให้หายไปจากผลกระทบของการพัฒนาต่างๆ ค่ะ เช่น การขุดคลอง การสร้างสาธารณูปโภค เป็นต้น ฟังแล้วรู้สึกเหมือนอาจารย์เป็นนักต่อสู้มาก (ลืมบอกไปค่ะว่าอาจารย์เค้าเป็นคนที่นี่โดยกำเนิด)

หลังจากทานอิ่ม แล้วก็ได้รับการบรรยายที่ปลุกใจได้เป็นอย่างดี เราก็เดินทางไปชมพื้นที่ป่าสาคูกันค่ะ

ของจริงสวยงามมากค่ะ เขียวชะอุ่ม

ที่เราเห็นเป็นป่าที่อายุยังน้อยนะคะ พ่อแม่ที่ใช้งานได้ต้นสูงมากค่ะ (ไม่ได้ถ่ายมาให้ดู เพราะดึกไปหน่อยค่ะ) ระหว่างทางอาจารย์ใหญ่ ก็ดิส สะ คัส กับอาจารย์จากเอไอทีค่ะ

เห็นมั้ยละคะ เรามีบุคลากรที่มีความสามารถค่ะ อาจารย์ใหญ่ออกตัวว่าพูดภาษาอังกฤษไม่เก่ง แต่ก็สามารถสื่อสารกันได้ค่ะ เพราะวัตถุประสงค์หลักมีร่วมกันคือ ป่าสาคู เราคุยภาษาป่าสาคูกันค่ะ

อันนี้ไม่ได้ชี้ให้ดูนก หรือพระจันทร์นะคะ อาจารย์กำลังชี้ให้ดูช่อดอกของต้นสาคูค่ะ เมื่อต้นสาคูแทงช่อดอก นั่นหมายถึงว่า "ฉันมีประโยชน์แล้วนะ" มีแป้งที่พร้อมนำไปทำผลิตภัณฑ์ต่างๆ ได้ค่ะ

 

คณาจารย์และนักวิชาการทั้งหลาย ต่างถ่ายรูปกันใหญ่ค่ะ ตอนนี้คงเริ่มเครียดกันแล้วมั้งคะ ว่าจะเอาไงดี จะใช้ความรู้ความสามารถมาประยุกต์ในพื้นที่นี้ยังไงได้บ้างน๊า....

หลังจากนั้นเป็นขั้นตอนของนักวิชาการหล่ะค่ะ ในการสกัดข้อมูลเบื้องต้นให้มากที่สุดมาก่อน เพื่อนำไปทบทวนบนโต๊ะ (desk job) แล้ว .... ต้องคิดหล่ะค่ะ ว่ารูปแบบของงานวิจัยจะหน้าตาออกมาเป็นอย่างไร

อืมมมม ยังค่ะ ยังไม่จบแค่นี้นะคะ ...เราจะมีต่อภาคสอง จะเล่าให้ฟังถึงภูมิปัญญาชาวบ้านในการผลิตแป้งสาคูค่ะ

แต่เดี๋ยวก่อนนะคะ ก่อนกลับ เราได้ถ่ายรูปกับเด็กๆ ไว้เป็นที่ระลึกค่ะ เพื่อเตือนว่า "สัญญานะ ว่าจะกลับมา"

แหม ไม่อยากบอกตอนจบเลยค่ะ ...ใบ้ให้นิดนึงนะคะว่า เรากลับมาค่ะ กลับมาพร้อมนวัตกรรมใหม่ของงานวิจัยที่ไม่ใช่แค่การเก็บข้อมูล วิเคราะห์ตัวอย่าง แต่เป็นงานวิจัยชุมชน ที่ใช้ประโยชน์ได้จริง และเกิดผลทันทีในระหว่างการวิจัยค่ะ....จะเล่าให้ฟังบันทึกต่อไปนะคะ....

หมวดหมู่บันทึก: วิจัย - วิจัยสถาบัน
สัญญาอนุญาต: สงวนสิทธิ์ทุกประการ Copyright
สร้าง: 20 พฤศจิกายน 2550 16:44 แก้ไข: 20 พฤศจิกายน 2550 16:47 [ แจ้งไม่เหมาะสม ]
ดอกไม้
สมาชิกที่ให้กำลังใจ
 
Facebook
Twitter
Google

บันทึกอื่นๆ

ความเห็น

อ่านเพลิน แถมได้ความรู้ วันหลังมาเล่าอีกนะค่ะ

น้องเล็กจ๋า 

อ่านแล้วได้บรรยากาศสบายๆ แฝงความรู้ทางวิชาการที่ไม่หนักมาก ลุ้นอยากให้รู้ต่อดีจัง แถมมีภาพประกอบ 1 ภาพ ยิ่งกว่า 1,000 คำพูด ได้อรรถรส (น้ำลายไหล อิ๊อิ๊)  ...ว่าแต่ชิมมากะมือนี่ชิมไงหล่ะ  เห็นรูปแล้วเหมือนจะหนึบๆ เนาะ  555 :)

ตอนนี้พี่เปิด connection ระหว่างน้องแหวน pr คนปัจจุบันของสำนักวิจัยและพัฒนา (RDO) ให้สัมผัสกับงานของ CORIN บ้างแล้ว อย่าลืมแจ้งข่าวคราวมานะคะ   ตอนนี้ตามแผนเชิงรุกมี 2 หัวข้อ
1. แนะนำงานวิจัยใหม่
2. แนะนำงานวิจัยใช้ประโยชน์

แว่วๆ ว่าอาจได้กลับมาช่วยงานชุมชนอีก ... แล้วจะช่วยขยายผลต่อนะจ๊ะ 

ปิ๊งแว้บ ตะกี้นี่เอง  พี่เสนอเพื่อพิจารณาประยุกต์ต่อตามความเหมาะสมนะคะ  ถ้าเอาข้อเขียนนี้ให้ อบต. แถวๆ ปาก'นัง รณรงค์ให้ชาวบ้านเห็นความสำคัญของสาคู ยิ่งพื้นที่ที่เมื่อก่อนมีสาคู แต่เดี๋ยวนี้ไม่มีแล้วนี่  คนในพื้นที่ที่ได้อ่านบันทึกนี้ ... พี่ว่าน่าจะเสียดายอดีตมากๆ เลย  

ขอบคุณมากๆ ค่ะ


ขอบคุณพี่ศิและน้อง P มากนะคะ ที่ให้กำลังใจ (รู้สึกว่าเราจะอยู่ตึกเดียวกัน แต่ไม่เคยเห็นกันเลยเนอะ)

จริงๆ แล้วถ้าใครรู้จัก corin จะรู้ว่าเรามีบุคลากรน้อยมากค่ะ แค่ 4 คน  และจะเหลือ 3 คนปีหน้า (ย้าย 1 คนค่ะ) แล้วงาน corin ล้นมือจริงๆ ค่ะ ไม่มีเวลาที่จะมาเขียน blog กันเลย

อีกอย่างงานที่เราทำจะเป็นงานวิชาการ ปัญหาหนักใจคือ จะเขียนอย่างไรให้อ่านแล้วสนุก ให้ผู้อ่านมีความรู้สึกร่วมกับเรา...พยายามอยู่นะคะ พยายามปรับวิธีการเขียนให้ง่ายๆ สบายๆ ได้ความบันเทิงพร้อมสาระในเวลาเดียวกัน (กลัวว่าจะพัฒนาเป็นบันเทิงจนไม่มีสาระจังเลยค่ะ)

  • ขอบคุณสำหรับข้อเสนอของพี่ศิ ตอนนี้เราก็กำลังทำอยู่ค่ะ เป็นการสำรวจป่าสาคู ตอนนี้เล็กกำลังเรียบเรียง เพื่อเสนอเป็นซีรีส์ เป็นงานของนักศึกษาปริญญาโทจากเอไอที โดยการสนับสนุนโจทย์วิจัยและภาคสนามจาก corin ส่วนการรณรงค์นั้นเป็นแผนขั้นต่อไปค่ะ เนื่องจากการรณรงค์ เราต้องมีข้อมูลระดับหนึ่ง

อ่านกันแล้วช่วยติชมด้วยนะคะ ....จะได้มาพิจารณาตัวเองว่าควรจะเขียนต่อไป..พัฒนาในส่วนไหน ...หรือหยุดดีกว่า..อ่านแล้วไม่ได้เรื่อง...เฮ่อ..อย่าให้ถึงขนาดนั้นเลยนะคะ...เศร้าค่ะ

 

Ico48
แจ็ค [IP: 124.120.60.116]
15 มกราคม 2552 15:01
#40096
ที่บ้านพ่อกับแม่ก็ทำโครงการอนุรักษ์ป่าสาคูอยู่คะเป็นโครงการของสมาคมหยาดฝนอยู่ที่ต.โคกสะบ้า อ.นาโยง จ.ตรัง ค่ะเป็นเรื่องใกล้ตัวที่เมื่อก่อนไม่มีใครสนใจจนตอนนี้สามารถนำมาแปรรูปเป็นสินค้าได้หลายอย่างแล้วคะที่ชอบที่สุดน่าจะเป็นขนมที่แม่ทำ ซึ่งอร่อยไปหมดทุกอย่างถ้าสนใจไปชิมได้นะคะเพราะตอนนี้มีเด็กนักศึกษาไปพักที่บ้านเพื่อทำโครงการกันเยอะเลย

ร่วมแสดงความเห็นในหน้านี้

ชื่อ:
อีเมล:
IP แอดเดรส: 3.237.178.91
ข้อความ:  
เรียกเครื่องมือจัดการข้อความ
   
ยกเลิก หรือ