นโยบายการจัดการความรู้ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ 1.ให้ใช้เครื่องมือการจัดการความรู้ผลักดัน คุณภาพคน และกระบวนทำงาน 2.ส่งเสริมการแลกเปลี่ยนประสบการณ์การทำงาน จากหน้างาน 3.ส่งเสริมให้มีเวทีเรียนรู้ร่วมกัน
อ่าน: 1815
ความเห็น: 1

ภุมิปัญญาการจัดการเรียนการสอน

การเสริมสร้างความเข้มแข็งของการจัดการเรียนการสอนเพื่อร่วมสร้างชุมชนเข้มแข็ง(ชุมชนสุขภาวะ)

    ขอบคุณบันทึก"การเรียนรู้ด้วยการตกผลึกทางปัญญาของท่าน "เอสเค"ที่ได้แบ่งปัน  ทำให้ได้มีโอกาสทบทวนตนเองในช่วยเกือบ  30  ปี  ของการทำหน้าที่ผู้สอนที่ได้รับมอบหมายจากสังคม  สิ่งที่ได้เขียนไว้ร่วม  20  ปี ที่ยึดเป็นหลักสำหรับการจัดการเรียนการสอนมาโดยตลอด  ปรับเปลี่ยนบ้างตามสถานการณ์  ได้นำสิ่งนี้มาทบทวนและเพิ่มเติมในวันนี้  25 ธ.ค.2554  เพื่อเตรียมเป็นแนวทางสำหรับการก้าวย่างใน  ปี 2555  โดยขอส่งผ่านเป็นบันทึกไว้ในภาพรวม

แนวปฏิบัติในการจัดการเรียนการสอนภาคปฏิบัติโดยใช้พื้นที่เป็นตัวตั้งเพื่อเสริมสร้างชุมชนเข้มแข็ง                                                                                                                             

                                                                                                                               การศึกษาพยาบาลมีเป้าหมายมุ่งที่จะพัฒนานักศึกษาพยาบาลให้เป็นผู้ที่มีทักษะความรู้ ความสามารถ วิจารณญาณ และจรรยาวิชาชีพเพื่อให้สามารถให้การพยาบาลที่มีคุณภาพแก่ประชาชนทั้งในระดับบุคคล ครอบครัว กลุ่มคน และชุมชนให้มีสุขภาพดีที่สุดตามศักยภาพของตน ให้สอดคล้องกับเป้าหมายของการพัฒนาสุขภาพแห่งชาติ  และองค์การอนามัยโลก โดยให้ประชาชนมีส่วนร่วมรับผิดชอบในเรื่องสุขภาพอนามัยของตนเอง และสามารถพึ่งตนเองได้ กลวิธีสาธารณสุขมูลฐาน ยังคงมีความสำคัญและจำเป็นสำหรับการปฏิรูประบบสุขภาพในสังคมไทยต่อไป    ซึ่งมีหลักการสำคัญในการดำเนินงาน 4 ประการด้วยกัน คือ

                        1.   การมีส่วนร่วมของประชาชน

                        2.   ระบบบริการสาธารณสุขของรัฐต้องสนับสนุนเป้าหมายของการปฎิรูประบบสุขภาพ

                        3.   วิทยาการและเทคโนโลยีต่างๆเหมาะสมกับสภาพสังคมวัฒนธรรมและสภาพแวดล้อมของแต่ละท้องถิ่น

                        4.   การดำเนินงานต้องผสมผสานกับงานพัฒนาอื่นๆ เพื่อสนับสนุนการพัฒนาสุขภาพให้มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น

                        การพัฒนาสุขภาพที่เน้นสร้างนำซ่อมและเสริมสร้างชุมชนเข้มแข็งนั้น บทบาทของเจ้าหน้าที่ในทีมสุขภาพที่ต้องปรับเปลี่ยนรวมทั้งพยาบาล คือ จากผู้ให้บริการมาเป็นผู้คอยให้การสนับสนุนอำนวยความสะดวก ผลักดัน  ร่วมปฏิบัติ และเป็นที่ปรึกษา พยาบาลเป็นสมาชิกผู้หนึ่งในทีมจึงต้องปรับบทบาทเช่นเดียวกัน ดังนั้นการจัดการศึกษาพยาบาลจะบรรลุเป้าหมายได้ต้องมีการปรับเปลี่ยนบทบาทของพยาบาลเพื่อตอบสนองเป้าหมายของการปฏิรูประบบสุขภาพด้วย

                        การจัดการศึกษาพยาบาล จะต้องเสริมสร้างให้นักศึกษามีความสามารถในด้านการคิดการตัดสินใจและลงมือกระทำด้วยตนเอง โดยผสมผสานความรู้  ภูมิปัญญา  ความเข้าใจเกี่ยวกับคน สังคมความหลายทางวัฒนธรรมและสิ่งแวดล้อมเข้าด้วยกันอย่างมีระบบและเหมาะสมกับการเปลี่ยนแปลงของสังคมในปัจจุบันและชุมชนแต่ละแห่ง วิธีจัดการสอนที่เน้นส่งเสริมการเรียนรู้ด้วยตนเองของนักศึกษาคณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ เป็นสำคัญ  ได้มีเพิ่มเติม ให้เกิดผลอย่างต่อเนื่องสำหรับแหล่งฝึกคือการร่วมสร้างความเข้มแข็งของชุมชน   ในรายวิชาปฏิบัติการพยาบาลอนามัยชุมชน โดนนำหลักการทำงานแบบมีส่วนร่วมในลักษณะภาคีเครือข่ายมาประยุกต์ใช้และสามารถนำเสนอรายละเอียดได้ดังต่อไปนี้

                        1.   พื้นที่ฝึกต้องมีส่วนร่วมในการกำหนดรูปแบบวิธีการเรียนรู้ โดยยึดวัตถุประสงค์ ความต้องการรายวิชา การประเมินผลรายวิชา รวมทั้งปรัชญาของหลักสูตร   ร่วมกับปัญหาความต้องการในการพัฒนาสุขภาพของชุมชน  แผนพัฒนาสุขภาพชุมชนและนโยบายการพัฒนาระบบสุขภาพเป็นหลัก

                        2.   ระบบการจัดการเรียนการสอนจะสนับสนุนให้ศึกษาด้วยตนเอง โดยอาจารย์นิเทศ ทำหน้าที่เป็นผู้ประสานงานให้เกิดเครือข่ายการเรียนรู้จากแหล่งฝึก ทั้งที่เป็นเจ้าหน้าที่ของรัฐ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ชุมชน และประชาชน รวมทั้งสนับสนุน อำนวยความสะดวก จัดเตรียมแหล่งข้อมูลให้พร้อม จัดโอกาสให้นักศึกษาได้แลกเปลี่ยนความรู้ ความคิดเห็น ประสบการณ์ เจตคติ ร่วมกันระหว่างนักศึกษา อาจารย์นิเทศ บุคลากรที่เกี่ยวข้องในแหล่งฝึก เพื่อให้ได้เรียนรู้ร่วมกัน อันจะเป็นประโยชน์ในการพัฒนาตนเองและพัฒนางานเพื่อร่วมสร้างความเข้มแข็งของชุมชนต่อไป

                        3.   การใช้วิทยาการและเทคโนโลยีผสมผสานความรู้และภูมิปัญญาที่เหมาะสม อาจารย์นิเทศต้องปรับเปลี่ยนเทคนิควิธีการสอนให้เหมะสมกับนักศึกษาแต่ละคน โดยต้องคำนึงถึงพื้นฐานความรู้ ระบบคิด และความสามารถของนักศึกษาเป็นสำคัญ อาจารย์นิเทศจะต้องพยายามเสาะแสวงหาแหล่งข้อมูล  ผู้รู้  ปราชญ์ชาวบ้าน  ภูมิปัญญาของแหล่งฝึก เพื่อจะได้เป็นผู้ให้คำปรึกษาเกี่ยวกับข้อมูลของชุมชน  วิถีชุมชนรวมทั้งวิธีแก้ไขปัญหาต่างๆ ที่ชุมชนเคยใช้หรือกำลังทำอยู่ การสอนภาคปฏิบัติไม่ใช่เป็นการถ่ายทอดความรู้ระหว่างผู้สอนกับผู้เรียนเท่านั้น แต่เพื่อการพัฒนาทักษะการพยาบาล การทำงานร่วมกับคน กระบวนการแก้ปัญหา  ในขณะเดียวกันก็ก่อให้เกิดการสร้างความรู้ใหม่สำหรับพัฒนาสุขภาพที่เหมาะสมเพื่อความสมดุลและยั่งยืนต่อไป

                        4.   การดำเนินงานต่างๆ จะต้องผสมผสานความรู้ ความเข้าใจเกี่ยวกับคน สังคม  วัฒนธรรม สุขภาพสิ่งแวดล้อม การพยาบาลและระบบสุขภาพชุมชนเข้าด้วยกัน อาจารย์นิเทศต้องกระตุ้นให้นักศึกษาผู้ปฏิบัติการพยาบาล โดยใช้กระบวนการพยาบาล  บนหลักการทำงานแบมีส่วนร่วม  การผสมผสานภูมิปัญญา  การพยาบาลแบบองค์รวม  เพื่อการพัฒนาทั้งด้านร่างกาย จิตใจ สังคม สิ่งแวดล้อมและปัญญา ทั้งในมิติการบริการของการส่งเสริมสุขภาพ การป้องกันโรค การรักษาพยาบาลและการฟื้นฟูสภาพอย่างต่อเนื่องทั้งในสถานบริการ  ในชุมชน ทั้งนี้ต้องมีความตระหนักที่ว่า ปัญหาที่เกิดขึ้นทุกอย่างมีความเกี่ยวข้องสัมพันธ์กัน เมื่อพบสาเหตุของปัญหาในบางครั้งพยาบาลจำเป็นต้องแสดงบทบาทเป็นผู้ประสานงานกับหน่วยงานอื่น เพื่อแก้ปัญหาที่สาเหตุ การแก้ปัญหาสุขภาพในชุมชน นอกจากพยาบาลจะต้องทำงานร่วมกับทีมสุขภาพแล้ว ยังต้องทำงานร่วมกับหน่วยงานอื่นที่เกี่ยวข้องอื่นๆกับการพัฒนาคุณภาพชีวิตของประชาชนภายใต้หลักการพัฒนาความอยู่คู่สุขภาพหรือสุขภาพคือวิถีชีวิต

                        การจัดการสอนที่ช่วยให้นักศึกษาเกิดการเรียนรู้ด้วยตนเองได้นั้นจะต้องมีวิธีการพัฒนาการคิดและต้องกระทำอย่างต่อเนื่อง จึงก่อให้เกิดประสบการณ์ และความคิดที่แตกฉานในการนำบทเรียนมาพัฒนาตนเอง พัฒนางาน  พัฒนาสุขภาวะของชุมชนและพัฒนาวิชาชีพในที่สุด

                        การที่จะส่งเสริมให้นักศึกษาได้เรียนรู้ด้วยตนเองได้นั้น สภาพแวดล้อมในการเรียนจะต้องเหมาะสมด้วย คือ แหล่งฝึกจะต้องมีความพร้อมระดับหนึ่ง ตลอดถึงระบบการสนับสนุนการอำนวยความสะดวก แหล่งข้อมูล หรือสื่อการเรียนรู้ต่างๆอันหมายรวมถึงสื่อบุคคลด้วย จะต้องมีการจัดเตรียมให้เพียงพอและเหมาะสม สำหรับแนวทางการดำเนินงานของอาจารย์นิเทศนั้นสามารถนำเสนอเป็นขั้นตอนได้ ดังนี้

                        1.   การเตรียมการ

                              1.1            การเตรียมการด้านแหล่งฝึก การดำเนินงานในขั้นตอนนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อทำให้เกิดระบบการสนับสนุนการจัดการเรียนการสอนให้เกิดสภาพที่เหมาะสมสำหรับการเรียนรู้ที่สอดคล้องกับสภาพความเป็นจริงตามสภาพปัญหาความต้องการในการพัฒนาสุขภาพของชุมชน  แผนพัฒนาสุขภาพชุมชนและนโยบายการพัฒนาระบบสุขภาพเป็นหลักรายละเอียดกิจกรรมมีดังนี้

                                        1.1.1  ติดต่อประสานงานกับบุคลากรของแหล่งฝึกทุกระดับ ทั้งนโยบาย ผู้ปฏิบัติการ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น องค์กรชุมชน และประชาชนกลุ่มเป้าหมาย เพื่อศึกษาข้อมูลเบื้องต้น ประเมินความต้องการ   ความพร้อม และความสมัครใจสำหรับให้ความร่วมมือในการจัดการเรียนการสอนเป็นการค้นหาทุนทางสังคม

                                        1.1.2  เลือกแหล่งฝึกอย่างเป็นทางการ

                                        1.1.3  ประชุมกับบุคลากรและแหล่งฝึกทุกระดับ เพื่อร่วมกันกำหนดแนวทางการวางระบบการประสาน การสนับสนุนและอำนวยความสะดวก พร้อมทั้งกำหนดเป้าหมายร่วมกันในการที่จะได้รับประโยชน์จากการจัดการเรียนการสอนและการทำงานร่วมกัน

                                  1.1.4  การพัฒนาบุคคลากรในแหล่งฝึกสำหรับการเป็นครูพี่เลี้ยง  และร่วมในการจัดการเรียนการสอนและการพัฒนาสุขภาพชุมชนอันนำไปสู่การเสริมสร้างความเข้มแข็งของชุมชนเพื่อให้เกิดการบูรณาการกับงานประจำของเจ้าหน้าที่และนโยบายการพัฒนาท้องถิ่น                                  

                                        1.1.5  เยี่ยมเยียนแหล่งฝึก เพื่อกระตุ้นให้บุคลากรของแหล่งฝึกทุกระดับตระหนัก และให้ความสำคัญกับการเตรียมพร้อมสำหรับการปฐมนิเทศนักศึกษา เป็นแหล่งความรู้และที่ปรึกษา โดยไม่รู้สึกว่าเป็นการเพิ่มภาระงาน แต่เป็นการทำงานร่วมกัน เพื่อคุณภาพชีวิตของผู้รับบริการและประชาชนเป็นสำคัญ พร้อมทั้งร่วมกันกำหนดแนวทางในการปฐมนิเทศ เพื่อให้มีส่วนร่วมในการจัดการเรียนการสอน

                                        1.1.6  ประเมินศักยภาพ ปัญหา และความต้องการของประชาชนกลุ่มเป้าหมายจากข้อมูลทุติยภูมิ การสนทนากลุ่ม หรือสัมภาษณ์เจาะลึกผู้นำหรือตัวแทนของประชาชน รวมทั้งบุคลากรในแหล่งฝึกที่เกี่ยวข้อง                          

                                        1.1.7  จัดเตรียมคู่มือ สื่อต่างๆ เครื่องมือ และอุปกรณ์ให้พร้อม

                              1.2    การเตรียมนักศึกษา การดำเนินการในขั้นตอนนี้เพื่อที่จะได้ทราบปัญหาความต้องการและระบบคิดของนักศึกษา พร้อมทั้งปลุกจิตสำนึกให้เกิดความรับผิดชอบในหน้าที่ อันจะช่วยให้ผู้นิเทศวางแผนการสอน จัดสถานการณ์ และปรับเปลี่ยนเทคนิควิธีการสอนให้เหมาะสมกับนักศึกษาแต่ละคน กิจกรรมในขั้นตอนนี้ ได้แก่

                                        1.2.1  มอบหมายให้นักศึกาแต่ละคนศึกษาประมวลรายวิชา   ปรัชญาและวัตถุประสงค์ของหลักสูตรโดยละเอียด

                                        1.2.2  ประเมินสภาพของนักศึกษาก่อนฝึกปฏิบัติ เพื่อที่จะได้ทราบถึงการเตรียมตนเองของนักศึกษาแต่ละคน และเป้าหมายในการฝึกปฏิบัติ ตลอดจนความเข้าใจในรายวิชานี้

                                        1.2.3   สำรวจความคาดหวังของนักศึกษาต่อกิจกรรมการนิเทศของอาจารย์และต่อกิจกรรมการปฏิบัติงานของตนเอง เพื่อเป็นข้อมูลในการจัดการเรียนการสอน

                                        1.2.4  ให้นักศึกษาเข้ารับการปฐมนิเทศจากเผู้ประสานงานรายวิชาจ้าหน้าที่ของหน่วยงานที่เกี่ยวข้องทุกระดับ รวมทั้งผู้นำองค์กรชุมชน  อสม.

                                        1.2.5  จัดให้นักศึกษาพูดคุย ซักถามข้อสงสัย เพื่อช่วยให้สามารถวิเคราะห์งาน และวางแผนขั้นเตรียมการได้เหมาะสมมากยิ่งขึ้น

                                        1.2.6  ตรวจสอบและให้ข้อคิดเห็นต่อแผนขั้นเตรียมกมาร และกระตุ้นให้นักศึกษานำความรู้จากทฤษฎีมาใช้ในทุกขั้นตอนการปฏิบัติงาน มีการเตรียมตนเองอย่างรอบคอบ ถูกต้อง และเหมาะสม

                                        ในขั้นตอนนี้จะเห็นได้ว่า เป็นทั้งการประเมิน และกระตุ้นนักศึกษาให้เตรียมตัวสำหรับการฝึกปฏิบัติ   สัมพันธภาพระหว่างบุคคลเป็นสิ่งจำเป็นที่ต้องสร้างให้เกิดขึ้น ทั้งนักศึกษา อาจารย์นิเทศ  บุคคลกรและประชาชนในแหล่งฝึกเพื่อให้เกิดความพร้อมที่จะทำงานร่วมกัน ซึ่งสามารถทำได้โดยใช้กิจกรรมการสนทนากลุ่ม สัมภาษณ์ อภิปราย การบรรยาย หรือเล่นเกมส์ รวมทั้งต้องให้ข้อมูลบางอย่างที่จำเป็น เช่น ระเบียบการติดต่อประสานงาน การเบิกจ่ายวัสดุ การนัดหมายต่างๆ เพื่อให้การปฏิบัติงานเป็นไปได้ด้วยดี รวมทั้งการให้ข้อมูลที่จำเป็นเกี่ยวกับแหล่งฝึกบางประการและชี้แจงข้อสงสัยหรือปัญหาต่างๆ ของนักศึกษาให้กระจ่าง  ชัดเจนที่สุด

                        2.   การจัดการเรียนการสอนขณะฝึกปฏิบัติ

                              ในระหว่างการฝึกปฏิบัติ ควรส่งเสริมให้นักศึกษาแสดงความคิดเห็น และตัดสินใจเอง ได้ฝึกทักษะอย่างเพียงพอ เปิดโอกาสให้ทำงานร่วมกับบุคลากรอื่น โดยอาจารย์คอยเป็นที่ปรึกษาและเข้าไปมีส่วนร่วมในงานบางส่วน หรือสังเกตการณ์อยู่ห่างๆ ขึ้นอยู่กับสถานการณ์ แต่ก่อนที่จะลงมือปฏิบัติกิจกรรมนักศึกษาต้องเตรียมพร้อม โดยได้รับการแนะนำเพิ่มเติมจากอาจารย์นิเทศ  พี่เลี้ยงในแหล่งฝึกก่อนดำเนินการ เพื่อป้องกันความผิดพลาดที่อาจเกิดขึ้นได้ ซึ่งมีรายละเอียดกิจกรรม ดังนี้

                              2.1    มีการกำหนดมาตรการให้นักศึกษาทำงานร่วมกันเป็นกลุ่ม และมีที่ปรึกษาในแหล่งฝึก การแบ่งพื้นที่รับผิดชอบตามขอบเขตพื้นที่การทำงานของ  อสม. เพราะการทำงานเป็นกลุ่มเป็นการฝึกสภาพจิตใจในการทำงานร่วมกับผู้อื่น ทำให้เกิดความเชื่อมั่นในความสามารถของตนเองและการทำงานร่วมกับผู้อื่น ทำให้เกิดการเคารพตนเองและผู้อื่นด้วย

                              2.2    กระตุ้นให้นักศึกษาหาแนวทางในการประเมินสภาพของประชากร เป้าหมายทั้งในแง่บุคคล ครอบครัว ชุมชน รวมทั้งสภาพสังคมและสิ่งแวดล้อม ตลอดจนศักยภาพของกลุ่มเป้าหมายและบุคคลที่เกี่ยวข้อง แล้วร่วมทำงานในการพัฒนาสุขภาพตามบทบาทของตนเองได้

                              2.3    ตั้งประเด็นนำให้นักศึกษาสามารถทำงานในแต่ละวันอย่างมีระบบ ทั้งระดับบุคคล และทีม สามารถทำการบันทึกประจำวันครอบคลุมประเด็นต่างๆ เป็นการบันทึกเพื่อให้เกิดการใคร่ครวญและสะท้อนคิดด้วยตนเอง   ได้แก่ ประเด็นสนใจ วัตถุประสงค์ หรือแผนงานที่ทำแต่ละวัน การเรียนรู้ที่ได้รับอันมีประโยชน์ต่อการพัฒนาตนเอง ทีมงาน และผู้รับบริการ ปัญหาที่พบหรือสิ่งที่ต้องการให้เกิดแนวทางในการแก้ปัญหา หรือตอบสนองความต้องการ รวมทั้งการเตรียมตนเองสำหรับการทำงานในวันต่อไป เพื่อให้บรรลุเป้าหมายที่กำหนด 

                              2.4    การลงมือปฏิบัติการพยาบาลตามกระบวนการในทุกกิจกรรมต้องให้ทุกคนได้มีส่วนร่วมในทุกขั้นตอน โดยให้นักศึกษาได้มีอำนาจการตัดสนิใจร่วมกับกลุ่มเป้าหมาย หรือบุคลากรที่เกี่ยวข้อง อาจารย์นิเทศเป็นผู้กระตุ้นและชี้แนะให้นักศึกษามีการคิดวิเคราะห์อย่างเป็นระบบ

                              2.5    จัดโอกาสให้นักศึกษาได้มีการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ ข้อมูล ความคิดเห็น และประสบการณ์ ผลการปฏิบัติงานทั้งในกลุ่มนักศึกษาด้วยกัน นักศึกษากับกลุ่มประชากรเป้าหมาย และบุคลากรที่เกี่ยวข้อง รวมทั้งอาจารย์นิเทศ การจัดควรอยู่บนพื้นฐานของการมีส่วนร่วม มีความเชื่อถือ และศรัทธาในความเป็นประชาธิปไตย ไม่ใช้อำนาจเหนือกว่าบังคับ แต่เรียนรู้ด้วยข้อมูลที่ได้จากการศึกษาร่วมกัน การสนับสนุนการเรียนรู้ในลักษณะนี้สนับสนุนความเสมอภาค สร้างความเชื่อถือ โดยการยืนยันกันด้วยข้อมูลที่มีหลักฐาน

                              ในขั้นตอนการฝึกปฏิบัติ จะเห็นได้ว่า ไม่ใช่เป็นการจัดการเรียนการสอนแต่เพียงการถ่ายทอดเนื้อหา แต่เป็นการพัฒนาสติปัญญา  ความคิด  จิตใจ ความสามารถในการแก้ปัญหา โดยเปิดโอกาสให้ทุกฝ่ายได้เข้ามามีส่วนร่วม อันประกอบด้วยหลักการที่สำคัญ คือ จะต้องเป็นการรวมตัวและมีส่วนร่วมเพื่อประโยชน์ที่จะได้รับจากการเรียนการสอนเป็นสำคัญ ความรู้ที่นักศึกษาจะต้องศึกษาและได้รับการถ่ายทอดไม่ได้มาจากแหล่งเดียว แต่เป็นการแลกเปลี่ยนความรู้กัน โดยเน้นที่ตัวกระบวนการเรียนรู้ และเชื่อมโยงเนื้อหาความรู้ที่ได้ศึกษามาอย่างแยกส่วน เชื่อมโยงกับสภาพการณ์จริงที่เป็นอยู่อย่างบูรณาการเพื่อให้เกิดการพยาบาลแบบองค์รวม แล้วร่วมกันพัฒนาทักษะในการแก้ปัญหาที่เกิดขึ้นตามสภาพของการเปลี่ยนแปลง ภายในขอบเขตของสถานการณ์และระยะเวลาที่กำหนด

                        3.   การประเมินผลและสรุปบทเรียน

                              ในขั้นตอนของการประเมินผล เพื่อดูประสิทธิภาพของการดำเนินงานที่ผ่านมา หรือประมวลปัญหาต่างๆ ที่เกิดกับการทำงาน ทำให้เกิดการปรับปรุงการทำงานในภายหลัง ในขณะเดียวกันการประเมินผลก่อให้เกิดการสรุปบทเรียน ส่งเสริมให้เกิดการเรียนรู้ร่วมกันต่อไป เป็นการกระตุ้นให้ผู้เรียนเกิดความสนใจในการพัฒนาตนเอง และรู้ว่าตนเองอยู่ ณ จุดใด รวมทั้งเปิดโอกาสให้แต่ละคนได้แสดงความรู้สึกถึงการมีส่วนร่วมในการส่งเสริมมาตรฐานการทำงาน ก่อให้เกิดการสังเคราะห์ความรู้ใหม่ เพื่อนำไปใช้ต่อไป มีกิจกรรมในขั้นตอน ดังนี้

                              3.1    นำบันทึกประจำวันที่ทำในแต่ละวันมาประมวล เพื่อดูว่ามีอะไรเกิดขึ้นบ้างในแต่ละวัน เปิดโอกาสให้แต่ละคนได้วิเคราะห์และแสดงความรู้สึก และสรุปผลการเรียนรู้แต่ละวัน

                              3.2    นำวัตถุประสงค์ หรือเป้าหมายของทีม ซึ่งเป็นข้อกำหนดของทีมมาพิจารณาเปรียบเทียบกับการเรียนรู้ทีเกิดขึ้นว่าเป็นไปตามที่กำหนดไว้หรือไม่

                              3.3    ตรวจสอบหาจุดอ่อนและจุดดี แล้วร่วมกันหาแนวทางในการปรับปรับจุดอ่อน

                              3.4    สรุปผลการเรียนรู้จากการฝึกปฏิบัติเป็นระยะ เปรียบเทียบประมวลการสอนรายวิชา รวมทั้งสมุดบันทึกประสบการณ์ เพื่อควบคุมให้เป็นไปตามเป้าหมายของการจัดการเรียนการสอน  แผนการปฏิบัติงานของกลุ่ม  เป้าหมายของการดำเนินงานที่ร่วมกับแหล่งฝึก

                              3.5    สำรวจการรับรู้ของนักศึกษาต่อกิจกรรมนิเทศ และต่อกิจกรรมการปฏิบัติงานของนักศึกษาเอง แล้วนำมาเปรียบเทียบความคาดหวังที่ต้องการในครั้งแรก

                        การดำเนินการเพื่อประเมินผล ผู้สอนต้องเป็นนักสังเกต ไวต่อการรับรู้ ความรู้สึกของบุคคลทุกระดับ ต้องใจกว้าง ใจเย็น และมีความยืดหยุ่นเพียงพอ สามารถให้ผู้เรียนประเมินผลได้ทุกขั้นตอนของกิจกรรมการปฏิบัติ การประเมินผลและสรุปบทเรียนประจำวัน หรือขณะปฏิบัติ โดยอาศัยข้อมูลจากหลายแหล่งและหลายวิธี เช่น สังเกตจากการทำกิจกรรมร่วมกัน สังเกตระหว่างผู้เรียนเอง การสนทนากลุ่ม และสะท้อนผลการปฏิบัติตนจากบันทึกประจำวันให้ผู้เรียนมีส่วนร่วมในการวิเคราะห์ และหาแนวาทงแก้ไขปรับปรุงต่อไป ที่สำคัญนักศึกษาต้องเป็นผู้ดำเนินการเองภายใต้เงื่อนไข หรือสถานการณ์ที่เกิดขึ้น โดยผู้สอนทำหน้าที่เป็นที่ปรึกษา ผู้อำนวยความสะดวกร่วมกับบุคคลากรของแหล่งฝึก

                        จากหลักการสาธารณสุขมูลฐานดังกล่าวที่ได้นำมาประยุกต์ใช้เพื่อการจัดการเรียนการสอน มุ่งให้ผู้เรียนได้เกิดการเรียนรู้ด้วยตนเอง เข้าใจมนุษย์และการทำงานร่วมกับผู้อื่นมากยิ่งขึ้น เพื่อที่จะได้ทำงานบนพื้นฐานของการเคารพและเชื่อมั่นในความมีศักยภาพของแต่ละคนและความเสมอภาค การสร้าความคาดหวังร่วมกับแหล่งฝึกที่จะได้รับประโยชน์ร่วมกัน ก่อให้เกิดระบบสนับสนุนการเรียนการสอนที่มีคุณภาพเหมาะสมกับสภาพของสังคมและสิ่งแวดล้อมในขณะนั้น อาจารย์ผู้นิเทศเองต้องใจเย็นพอที่จะยอมให้เกิดกิจกรรมที่ทำด้วยตนเองของนักศึกษาให้มากที่สุด และตระหนักถึงความตั้งใจว่าต้องการให้เป็นการเรียนการสอนที่เกิดจากการมีส่วนร่วมในการปฏิบัติ โดยนักศึกษาจะต้องมีส่วนร่วมกำหนดและเรียนรู้ตลอดกระบวนการด้วยตนเองเป็นสำคัญ หลักการและแนวทางดังกล่าวจะต้องมีการยืดหยุ่น ปรับเปลี่ยนให้เหมาะสมกับสภาพการณ์ มีความเชื่อมโยงสัมพันธ์กัน ไม่สามารถแยกหลักการข้อใดข้อหนึ่งออกจากกันได้ การประเมินผลระหว่างการปฏิบัติที่ได้สะท้อนภาพรวมให้นักศึกษาทุกคนได้มองเห็น นับว่าเป็นสิ่งสำคัญสำหรับการเรียนรู้ด้วยตนเอง พยายามพัฒนาตนเอง และได้ติดตามความก้าวหน้าด้วยตนเอง  ในขณะเดียวกันก็มีส่วนร่วมในการสร้างความเข้มแข็งของชุมชนไปด้วย

 

ปรับปรุง  25  ธันวาคม  2554
บรรณานุกรม

 

กระทรวงสาธารณสุข.  (2535).  แนวทางการพัฒนาสาธารณสุขเพื่อบรรลุสุขภาพดีถ้วนหน้า.

                    (มปท.).

กาญจนา  แก้วเทพ.  (2532).  การเข้าใจสังคมคู่มือสำหรับผู้ปฏิบัติงานและนักพัฒนาสังคม.

                    เอกสารประกอบคำบรรยายโครงการสืบทอดและพัฒนาบุคลากรระดับบริหาร

                    วันที่ 3-4 กรกฎาคม 2532.  กาญจนบุรี: สำนักเลขาธิการสภาคาทอลิกแห่งประเทศไทย

                    เพื่อการพัฒนา.

คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์.  (2531).  หลักสูตรพยาบาลศาสตรบัณฑิต

                    (หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. 2531).  สงขลา: คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลา

                    นครินทร์.

 

                       

                                       

 

หมวดหมู่บันทึก: การเรียนการสอน
สัญญาอนุญาต: ซีซี: แสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า-อนุญาตแบบเดียวกัน Cc-by-nc-sa
สร้าง: 25 ธันวาคม 2554 16:08 แก้ไข: 25 ธันวาคม 2554 16:10 [ แจ้งไม่เหมาะสม ]
ดอกไม้
สมาชิกที่ให้กำลังใจ: Ico24 Our Shangri-La, Ico24 คนธรรมดา, และ Ico24 โอ๋-อโณ.
สมาชิกที่ให้กำลังใจ
 
Facebook
Twitter
Google

บันทึกอื่นๆ

ความเห็น

สิ่งนี้คือส่วนหนึ่งของคลังความรู้ที่ได้รับการจัดเก็บโดยคณะฯและเป็นบทเรียนสำคัญที่เป็นทุนการทำงานจนถึงปัจจุบัน จากการทำงานโดยเป้าหมายคือการพึ่งตนเอง การมีสุขภาพดีถ้วนหน้า และการศึกษาเพื่อสุขภาพ สู่การจัดการเรียนการสอนเพื่อดุลยภาพของชีวิตและสังคม ที่เป็นสุขภาวะ ตอบโจทย์อะไรให้กับตนเองได้หลายอย่าง จนพัฒนาเป็น "๊UDOMStyle" รอการถอดบทเรียนอย่างเป็นระบบ คาดว่า โครงการศึกษาดูงานภายในประเทศถ้าได้รับการจัดสรรคงได้อ่านงานตนเองกับเขาบ้าง นักศึกษาเคยขอไว้ตั้งแต่ปี2537 "หนูอยากอ่านหนังสือที่อาจารย็์เขียน เขียนให้เป็นแบบที่สอนเวลาลงมือทำไปด้วยกัน" พยายามมานานแล้ว ขอให้ถึงเวลาคลอดมาได้แล้วจะได้ทำหน้าที่สมศักดิ์ศรีการสร้างมรดกทางปัญญาไว้ให้คนรุ่นหลังได้อ่านกับเขาบ้าง พูดและทำมาก็ใช่น้อยแล้วนะ

ถึงเวลา "ยาดมเอง"

ทบทวนตนเริ่มเห็นภาวะหนี้ที่ต้องชำระ ...ทำบุญมามากแล้ว บำเพ็ญต่อไป...

ความพยายาม คือความสำเร็จ 2556

ร่วมแสดงความเห็นในหน้านี้

ชื่อ:
อีเมล:
IP แอดเดรส: 34.225.194.144
ข้อความ:  
เรียกเครื่องมือจัดการข้อความ
   
ยกเลิก หรือ