นโยบายการจัดการความรู้ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ 1.ให้ใช้เครื่องมือการจัดการความรู้ผลักดัน คุณภาพคน และกระบวนทำงาน 2.ส่งเสริมการแลกเปลี่ยนประสบการณ์การทำงาน จากหน้างาน 3.ส่งเสริมให้มีเวทีเรียนรู้ร่วมกัน
อ่าน: 4005
ความเห็น: 0

การจัดการเชิงระบบ

คำว่าการจัดการเชิงระบบ เป็นคำที่ได้ยินอยู่เรื่อย ๆ

ความหมาย ดูเหมือนพอพูด ก็เข้าใจกัน คือใช้ในความหมายว่า งานมันเดินไปเองได้

แต่ถ้าให้นิยามว่า ทำยังไง เป็นการจัดการเชิงระบบ หลาย ๆ คนก็เกาหัวแกรก (กลาก... เสียงเกา...)

ผมเองดู ๆ ก็ว่า เอ แปลกดี ทำไมเราคิดว่าเราเข้าใจ แต่ให้นิยามดันทำไม่ได้อ่ะ

คิดอยู่หลายปี ค่อยมาปิ๊งนิยามว่า ทำอย่างไร จึงจะเป็นการจัดการเชิงระบบ

คำสั้น ๆ ที่เรียบง่ายอย่างไม่น่าเชื่อ

...พลอย...

หรือแปลอีกอย่างคือ ฝาก

แต่ไม่ใช่ กาฝาก ที่ผลักภาระให้คนอื่นเพื่อตัวเองเบาขึ้น แต่คนอื่นหนักขึ้น

ไม่ใช่ ชี้นิ้วสั่ง

แบบนั้น เรียกว่า การบังคับบัญชา ครับ ไม่ใช่การ จัดการ

ไม่ใช่ ปล่อยมันไปตามเรื่อง

แบบนั้น เรียกว่า การทอดทิ้ง ไม่ใช่การจัดการอีกนั่นแหละ

เป็นการ พลอย แบบ เนียน ๆ

เป็นการ พลอย อย่างฉลาด พลอยไปกับระบบที่มันไหลไปทางนั้นอยู่ก่อน

พลอย ที่ผู้ถูกพลอย มีความสุข

พลอย ที่ไม่ต้องกำกับ

พลอย ที่ไม่ต้องจ้ำจี้จ้ำไช

พลอย แบบ เนียน ๆ จะมีต้นทุนการจัดการที่ต่ำ ที่ผู้พลอย และผู้ถูกพลอย ไม่ต้องแบกหนัก

เปรียบไปแล้ว เหมือนการส่งของทางน้ำ ที่ปล่อยให้ของลอยไปตามน้ำ โดยมีระบบนัดแนะจัดการ ที่ทำให้ของที่ลอยไป ไม่ออกไปทะเลซะก่อน แต่ถึงเป้าหมาย

พลอยที่ถูกวิธี ต้องทำให้ทุกคนที่เกี่ยวข้อง มีภาระโดยรวมที่เบาขึ้นและมีความสุขขึ้นทุกฝ่าย

ทางชีววิทยา นี่ก็คือระบบต่างพึ่งพา คือแต่ละฝ่าย เบาขึ้น สบายขึ้น และภาพรวม ก็เหนื่อยน้อยกว่าเดิม

พลอยผิดวิธี ผลรวมภาระโดยรวม จะหนักกว่าเดิม

ยกตัวอย่าง

หน้าศูนย์การค้าบางแห่ง มีกระไดเลื่อน

กระไดเลื่อนที่ว่า เลื่อนเข้าห้าง แต่มักไม่มีเลื่อนออกจากห้าง

ในห้าง ก็อาจมีระบบบังคับเดินเวียนอ้อมเป็นวงไกลลิบ เพื่อขึ้นลงกระไดต่อไปอีกชั้น

เป็นการ พลอย ความขี้เกียจของคน ดูดคนให้เข้าห้าง และบังคับให้คนเดินให้ทั่วห้าง โดยไม่ต้องทำอะไรเลย คนก็ไหลเข้าห้าง และเดินขาลากทั่วห้างทั้งที่ไม่อยากเดิน เป็นการเพิ่มพื้นที่ผิวสัมผัสระหว่างกระเป๋าเงินกับร้านรวงที่อยู่ในห้าง ให้เกิดกระบวนการที่เงินซึมแพร่ออกจากกระเป๋าไปเข้าร้านอัตโนมัติ

 

อีกตัวอย่าง

ใครที่เคยใช้ลูกคิด ผมเชื่อว่า จะคุ้นกับระบบเลขฐาน 2 และเลขฐาน 5 ก่อนจะเคยเรียนเรื่องระบบเลขฐาน

Abacus

เป็นการพลอยความรู้เรื่องระบบเลขฐาน ไปกับความบันเทิงวัยเด็ก คือ ลูกคิด

ประเด็นนี้ ผมเคยพูดถึงในใช้ลูกคิดสอนเลขฐาน 2 และฐาน 5

ลูกคิด ใช้เพื่อความบันเทิงได้ครับ ถ้าใช้เป็น

 

อีกตัวอย่าง

ผมรับผิดชอบหน่วยบริการตอบคำถามวิชาการด้านยามาหลายปี ใช้หลักนี้ตลอด ได้ผลน่าพอใจ

ผมเริ่มต้น พลอย เรื่องระบบเอกสาร ด้วยการโยนทิ้งงานเอกสารไปเกือบหมด

ที่โยนทิ้ง เพราะเห็นว่า เอกสารที่มีอยู่ คือสำเนาของระบบฐานข้อมูลใน webboard

ผมก็พลอยสิ่งที่มีอยู่แล้ว ด้วยการทำ data mining เกาะหนึบไปกับฐานข้อมูลที่มันเปลี่ยนตัวเองไปได้เรื่อย ๆ

พลอย โดยขอให้ศูนย์คอมพิวเตอร์ของคณะ มาช่วยกันปรับระบบ ทำให้สามารถดึงฐานข้อมูลออกมาสร้างระบบเอกสารอิเล็กทรอนิกส์

ทุกวันนี้ ระบบฐานข้อมูลของ webboard ก็กลายเป็นระบบเอกสารการประกันคุณภาพในตัว ที่มาประมวลผลต่ออีกนิดหน่อยแบบสบาย ๆ (คือ จะใช้เมื่อไหร่ ก็ค่อยทำ ใช้เวลาไม่กี่ชั่วโมงก็สามารถกระจายข้อมูลไปให้ผู้เกี่ยวข้องได้ทั้งคณะ)

พลอย ยังลามไปถึงการบริการ คือ พลอยงานบริการไว้ในระบบการเรียนการสอน คือออกแบบระบบบันทึกตามรอยการเรียนการสอน มาไว้เป็นส่วนหนึ่งของการบริการวิชาการ

ช่วงหลัง ทาง UsableLabs เขาไปรับทุน สสส มา เพื่อพัฒนาระบบซอฟท์แวร์สร้างความแข็งแกร่งให้ภาคีสุขภาพต่าง ๆ

นี่ก็พลอยเหมือนกัน คือพลอยไปให้ทาง UsableLabs พัฒนาเว็บบอร์ดเวอร์ชัน 2 เพื่อใช้แทนระบบเก่า ที่มีปัญหาทางเทคนิคจุกจิกที่พิจารณาดูแล้วว่า แก้ไม่คุ้มเท่าเขียนใหม่หมด

แต่เป็นการพลอยที่มีความสุขสองฝ่าย คือทางคณะจะได้ระบบใหม่ ทาง UsableLabs ก็มีประเด็นที่ดีสำหรับการนำเสนอความคืบหน้ากับ สสส เพราะเว็บบอร์ดนี้เป็นเพียงจิ๊กซอว์ตัวเล็ก ๆ ตัวหนึ่งในแผนงานของ UsableLabs อีกที

(แต่ตอนนี้ ยังต้องเข้าคิวรอครับ เพราะมีคิวก่อนหน้ารออยู่เพียบ)

ระบบใหม่ที่ออกแบบไว้ (ซึ่งรอคิวอยู่) ก็ตั้งใจว่า จะให้ใช้วิธีว่า เอาระบบประเมิน พลอยไปกับระบบเว็บ เพื่อให้ฝ่ายที่เกี่ยวข้อง ต่างเข้าไปร่วมแจมในส่วนของตัวเอง

เช่น ผู้ตอบ (อาจารย์/นักศึกษา/เภสัชกรผู้สนใจตอบ) ก็เข้าไปตอบตามปรกติ

ผู้ประเมิน เข้าไปประเมินอีกช่องทางหนึ่ง

ระบบก็จะกลายเป็น self-documented, self-evaluated คือมันประเมินตัวมันเองเสร็จสรรพ โดยสรุปสถิติจากรายข้อย่อย

ไม่ต้องมาทำโครงการวิจัยสถาบันให้ยุ่งยากเสียเวลา เพราะเป็นการวิจัยแบบ real-time ที่ built-in เข้าไปตั้งแต่ต้น

นี่ก็เป็นตัวอย่างเล็ก ๆ ของการพลอยอย่างสร้างสรรค์ ที่ทำให้คนทำงานในระยะยาว ควรจะเบาขึ้น สบายขึ้น

 

วันนี้คุณพลอยแล้วหรือยัง ?

 

หมวดหมู่บันทึก: พัฒนางานประจำ
สัญญาอนุญาต: สงวนสิทธิ์ทุกประการ Copyright
สร้าง: 26 เมษายน 2552 20:14 แก้ไข: 10 พฤษภาคม 2552 15:05 [ แจ้งไม่เหมาะสม ]
ดอกไม้
สมาชิกที่ให้กำลังใจ
 
Facebook
Twitter
Google

บันทึกอื่นๆ

ความเห็น

ไม่มีความเห็น

ร่วมแสดงความเห็นในหน้านี้

ชื่อ:
อีเมล:
IP แอดเดรส: 3.237.178.91
ข้อความ:  
เรียกเครื่องมือจัดการข้อความ
   
ยกเลิก หรือ